اس سيتالوپرام داروی روانپزشکی ضدافسردگی با خاصیت ضداضطرابی بالا

اس سيتالوپرام داروی روانپزشکی ضدافسردگی با خاصیت ضداضطرابی بالا

 

اس سيتالوپرام (Escitalopram) با نام تجاری Lexapro یکی دیگر از دارو های ضد افسردگی متعلق به خانواده SSRIs یا ضد بازجذب مجدد ناقل عصبی سروتونین است. اس سیتالوپرام نیز مانند سایر داروهای این خانواده (فلوکستین، فلووکسامین، سرترالین، پاروکستین)  سطح سروتونین را در فضای بین نورون ها در مغز ما افزایش می دهند. این کار کمک به برطرف سازی علائم افسردگی و بسیاری از اختلالات دیگر مربوط به خلق و خو در برخی از افراد می شود. نکته ی قابل توجه این است که مصرف و قطع این دارو باید زیر نظر روانپزشک انجام شود چرا که می‌تواند عوارض متعددی برای فرد به وجود آورد.

اس سیتالوپرام در جهت كاهش علائم اختلالات روانشناختی مختلفی استفاده می شود که موارد تائید شده ی فعلی مصرف آن در بزرگسالان در ایالات متحده برای افسردگی اساسی MDD و اضطراب فراگیر GAD است، اما برای اختلال وسواس فکری عملی OCD، اختلال هراس Panic attack و اختلال استرس پس از سانحه PTSD نیز به کار می رود. نیمه عمر وجود دارو در بدن برابر با 27 تا 32 ساعت و زمان رسیدن به پیک اثرگذاری، حدود 5 ساعت است. مصرف اس سیتالوپرام در کودکان کمتر از 12 سال هنوز توسط FDA تایید نشده است. با ورق زدن تصاویر زیر با اسامی مختلف اس سیتالوپرام آشنا شوید.

سیپرالکس، نام دیگر اس سیتالوپرام

اشکال و دوزهای مصرفی اس سيتالوپرام

اس سيتالوپرام به شکل قرص های 5، 10، 20 میلی گرم و محلول های خوراکی 5 میلی گرم بر ۵ میلی لیتر در دسترس است. برای تاثیرگذاری بیش‌تر داروی اس سیتالوپرام به طور منظم از آن استفاده کنید و به یاد داشته باشید که هر روز در ساعت مقرر دارو را مصرف کنید. شروع اثر ضدافسردگی اس سیتالوپرام، طی یک هفته الی دو هفته است. البته در افراد مختلف متفاوت بوده و پاسخ کامل ممکن است تا هفته 8 الی 12 شروع درمان دیده نشود.

به دستورات پزشک خود با دقت عمل کنید و توجه داشته باشید که دوز دارو را به طور خودسرانه به بیشتر از مقدار تجویزی افزایش ندهید. در صورت تغییر خودسرانه دوز مصرفی؛ نه تنها وضعیت بیماری شما سریع‌تر بهبود نمی یابد؛ بلکه خطر ابتلا به عوارض جانبی بیش‌تر می‌شود.

Escitalopram

کاربردهای اس سیتالوپرام

  • اختلال افسردگی اساسی
  • برخی اختلالات اضطرابی مثل اختلال اضطراب فراگیر
  • اختلال وسواس فکری-عملی
  • بی خوابی
  • علائم وازوموتور مرتبط با یائسگی مثل گر گرفتن

عوارض قرص اس سيتالوپرام

در صورتی که پزشک متخصص این دارو را برای شما تجویز کرده است مطمئن باشید فوائد آن بیش از مضراتش بوده است، عوارض جانبی این دارو شامل موارد زیر است که در افراد مختلف متفاوت است.

 

عوارض شایع (بیشتر از 10 درصد)

 

عوارض نسبتا شایع( بین 1 تا 10 درصد)

سیستم اعصاب مرکزی: خواب آلودگی، سردرد، بی خوابی

 

 

گوارشی: اسهال، تهوع

 

ادراری تناسلی: اختلال انزال

 

سیستم عصابی: خواب آشفته، اختلال ارگاسم، سرگیجه، خستگی، خواب رفتگی اندام، خمیازه

 

گوارشی: درد شکمی، یبوست، کاهش اشتها، سو هاضمه، نفخ، استفراغ، خشکی دهان

 

ادراری تناسلی: ضعف جنسی، عفونت مجاری ادراری

 

غدد درون ریز و متابولیسم: کاهش میل جنسی، اختلال قاعدگی

 

عصبی، عضلانی و اسکلتی: کمردرد، گردن درد، درد شانه

 

تنفسی: علائم شبیه آنفولانزا، احتقان بینی، سینوزیت

 

اگر فردی بیش از حد از این دارو مصرف کرده است و علائم جدی مانند غش کردن یا مشکل تنفسی دارد، با اورژانس تماس بگیرید.

سندروم قطع آنی مصرف SSRIs

قطع ناگهانی مصرف داروهای SSRIs به ویژه داروهایی که نیمه عمر کوتاه تری دارند در بیماران روانپزشکی شایع است که در صورت ترک آنی دارو بیمار با سندرومی شامل سرگیجه، ضعف، سردرد، افسردگی بازگشتی، اضطراب، بی خوابی، ضعف تمرکز، علائم دستگاه تنفس فوقانی، مورمورشدن و علائم شبیه میگرن همراه هستند روبرو خواهد شد. بنابراین توصیه میشود که مصرف و یا قطع دارو همیشه زیر نظر پزشک متخصص مانند روانپزشک صورت پذیرد. این سندروم معمولاً قبل از هفته ششم درمان ظاهر نمی شود و اغلب ظرف سه هفته خود به خود برطرف می شود .در افرادی که هفته اول مصرف داروهای SSRI  دچار عوارض گذرا می شوند احتمال بروز علائم قطع دارو بیشتر است.

قرص اس سیتالوپرام-وبسایت منطق

تداخلات دارویی اس سیتالوپرام

تداخلات دارویی ممکن است عملکرد و تاثیر داروی اس سيتالوپرام را تغییر دهد یا باعث افزایش ریسک بروز عوارض جانبی آن شود. در بیماری صرع یا شرایطی که منجر به تشنج می شود مثل آسیب مغزی، الکلیسم یا داروهای پایین آورنده آستانه تشنج و هم چنین اختلالات شدید کلیوی یا کبدی ، بارداری و مواردی دیگر باید با احتیاط و حتما طبق دستور پزشک متخصص مصرف شود.

برخی از داروهای دیگری که می توانند باعث خونریزی/کبودی شوند، از جمله داروهای ضد پلاکت مانند کلوپیدوگرل، داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی مانند ایبوپروفن , رقیق کننده های خون  مانند وارفارین می توانند خطرزا باشند. همچنین آسپرین می تواند خطر خونریزی را در صورت استفاده با این دارو افزایش دهد. با این حال، اگر پزشک به شما دستور داده است که آسپرین با دوز پایین برای پیشگیری از حمله قلبی یا سکته (معمولاً 162-81 میلی گرم در روز) مصرف کنید، باید مصرف آن را ادامه دهید مگر اینکه پزشک دستور دیگری به شما بدهد. از دکتر یا داروساز خود برای جزئیات بیشتر بپرسید.

در صورت مصرف سایر محصولاتی که باعث خواب آلودگی می شوند از جمله الکل، ماری جوانا (حشیش)، آنتی هیستامین ها (مانند ستیریزین، دیفن هیدرامین)، داروهای خواب یا اضطراب (مانند آلپرازولام، دیازپام، زولپیدم)، شل کننده های عضلانی و مسکن های اپیوئیدی (مانند کدئین)، به پزشک  خود اطلاع دهید.

این دارو ممکن است با برخی از آزمایش‌های پزشکی/آزمایشگاهی (از جمله اسکن مغز برای بیماری پارکینسون) تداخل داشته باشد و احتمالاً باعث نتایج آزمایش نادرست شود. مطمئن شوید که پرسنل آزمایشگاه و همه پزشکان شما از مصرف این دارو مطلع هستند.

تداخل اس سیتالوپرام و سایر داروهای ضد افسردگی

مصرف مهارکننده های مونو آمین اکسیداز یا MAO ها با این دارو ممکن است باعث تداخل دارویی جدی یا حتی کشنده شود. در طول درمان با اس سیتالوپرام از مصرف مهارکننده های MAO (ایزوکاربوکسازید، لینزولید، متاکسالون، متیلن بلو، موکلوبمید، فنلزین، پروکاربازین، راساژیلین، سافینامید، سلژیلین، ترانیل سیپرومین) خودداری کنید. اکثر مهارکننده های MAO نیز نباید به مدت دو هفته قبل و بعد از درمان با این دارو مصرف شوند. از پزشک خود بپرسید که چه زمانی مصرف این دارو را شروع یا متوقف کنید.

تداخل دارویی اس سیتالوپرام

اگر از داروهای دیگری نیز استفاده می کنید که سروتونین را افزایش می دهند، خطر ابتلا به سندرم سروتونین افزایش می یابد. به عنوان مثال می توان به  داروهای ضد افسردگی خاص؛ از جمله سایر SSRI ها مانند فلوکستین/پاروکستین، SNRI ها مانند دولوکستین/ونلافاکسین، تریپتوفان و غیره اشاره کرد.

دقت کنید که تمامی  بیماری ها و داروهای مصرفی تان را با پزشک متخصص درمیان بگذارید و بدون صلاح ‌دید او به هیچ وجه شروع به مصرف، قطع یا تغییر دوز دارو نفرمایید.

نکات قابل توجه هنگام مصرف اس سیتالوپرام

  • در صورت فراموشی یک نوبت دارو بلافاصله آن را مصرف نمایید اما از دوبرابر کردن مقدار دارو در یک نوبت خودداری نمایید.‎
  • ممکن است در ۲-۳هفته ی نخست درمان با این دارو علائم بهبودی را در خود نبینید با این حال به مصرف دارو ادامه دهید.
  • می تواند همراه با یا بدون غذا مصرف گردد، مصرف دارو پس از صرف غذا جهت جلوگیری از تحریک سیستم گوارشی توصیه میشود.
  • مصرف دارو را تا زمانی که پزشک تجویز نموده است ادامه دهید. در صورتی که مصرف دارو را قبل از اتمام دوره ی درمان قطع کنید ممکن است علائم بیماری دوباره باز گردد.
  • در مدت درمان با این دارو تحت نظر روانپزشک باشید تا پیشرفت درمانی شما بررسی شود.
  • برای نگهداری صحیح داروی اس سیتالوپرام آن را در دمای اتاق و به دور از حرارت و رطوبت و خارج از دسترس کودکان قرار دهید.
  • اس سيتالوپرام ممکن است باعث ایجاد شرایطی شود که بر ریتم قلب تأثیر می گذارد (طولانی شدن QT). طولانی شدن QT به ندرت می تواند باعث ضربان قلب سریع/نامنظم جدی (به ندرت کشنده) و سایر علائم (مانند سرگیجه شدید، غش) شود که نیاز به مراقبت فوری پزشکی دارند.
  • این دارو ممکن است باعث سرگیجه یا خواب آلودگی شما شود. الکل یا ماری جوانا (حشیش) می تواند باعث سرگیجه یا خواب آلودگی شدیدتر شما نیز بشود. پس از مصرف این دارو؛ رانندگی نکنید، از ماشین آلات استفاده نکنید، یا کاری که نیاز به هوشیاری دارد انجام ندهید. همچنین از مصرف نوشیدنی های الکلی همزمان با این دارو خودداری کنید.
  • افراد مسن ممکن است به عوارض جانبی این دارو مانند طولانی شدن QT، از دست دادن تعادل یا خونریزی حساس تر باشند.
  • کودکان ممکن است نسبت به عوارض جانبی این دارو، به ویژه کاهش اشتها و کاهش وزن، حساسیت بیشتری داشته باشند. وزن و قد کودکانی که از این دارو استفاده می کنند را کنترل کنید.

مصرف اس سیتالوپرام در دوران بارداری و شیردهی

  • در دوران بارداری، این دارو باید فقط در صورت نیاز مصرف شود چراکه ممکن است به نوزاد متولد نشده آسیب برساند. استفاده از اسیتالوپرام در اواخر سه ماهه سوم با عوارضی در نوزادان همراه است و ممکن است نیاز به بستری طولانی مدت، کمک تنفسی و تغذیه لوله ای داشته باشد. همچنین، نوزادانی که از مادرانی که در 3 ماه آخر بارداری از این دارو استفاده کرده‌اند، به ندرت ممکن است دچار علائم ترک مانند مشکلات تغذیه/تنفس، تشنج، سفتی عضلات یا گریه مداوم شوند. اگر هر یک از این علائم را در نوزاد خود مشاهده کردید، فوراً به پزشک اطلاع دهید.
  • این دارو وارد شیر مادر می شود و ممکن است اثرات نامطلوبی بر روی شیرخوار داشته باشد. قبل از شیردهی با پزشک خود مشورت کنید.

پژوهشگر: نسرین یوسفی، کارشناس ارشد روانشناسی

ویرایشگر علمی: یاسمن اکبرزاده، کارشناس ارشد روانشناسی بالینی

بازبینی: امین زندی روانشناس بالینی

منابع

کتاب خلاصه روانپزشکی کاپلان و سادوک

https://reference.medscape.com/drug/lexapro-escitalopram-342961

نوشتهٔ پیشین
اختلالات شخصیت کلاستر A، از آشنایی تا درمان
نوشتهٔ بعدی
7 ویژگی رابطه سالم، رابطه سالم چگونه است؟

اشتراک در
اطلاع از
guest
0 نظرات
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه دیدگاه ها
فهرست
0
افکار شما را دوست داریم، لطفا نظر دهید.x
()
x